Kaçakçılık soruşturmalarında en sık karşılaşılan suçlamalar, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu m.3 içinde yer alan ticari dolaşım ve özellikle bandrol rejimine ilişkin hükümlerdir.
Uygulamada iddianamelerin büyük çoğunluğu:
✔️ m.3/5
✔️ m.3/10
✔️ m.3/18
üzerinden kurulur. Bu yazıda bu maddeleri unsurları + ceza miktarları + uygulama pratiği ile gayet anlaşılır şekilde en basit haliyle açıklayacağız.
⚖️ m.3/5 – Kaçak Olduğunu Bilerek Ticari Hareket
Suçun konusu:
Birinci–dördüncü fıkralardaki kaçakçılık fiillerine iştirak etmese bile kişi;
- eşyayı bilerek,
- ticari amaçla
satın alır, satışa arz eder, satar, taşır veya saklarsa.
Ceza:
📌 1 yıldan 3 yıla kadar hapis
📌 5.000 güne kadar adli para cezası olacaktır.
⚖️ m.3/10 – Bazı Ürünlerde Ceza Ağırlaşır
Eğer kaçak eşya:
- tütün, tütün mamulleri,
- makaron, yaprak sigara kâğıdı,
- etil alkol, metanol, alkollü içki,
- akaryakıt
ise ceza artar.
Artış:
👉 temel ceza yarısından iki katına kadar artırılır
👉 ama sonuç 3 yıldan az olamaz
Pratik sonucu:
Alt sınır yükseldiği için çoğu dosyada:
❌ HAGB zorlaşır
❌ erteleme zorlaşır
❌ tutuklama riski artar
⚖️ m.3/18 – Bandrolsüz veya Sahte Bandrollü Ürün
Uygulamanın en sıcak maddesi. Eğer ambalajda:
- bandrol yoksa,
veya - taklit/yanıltıcı bandrol varsa,
kişinin;
- üretmesi,
- bulundurması,
- nakletmesi,
- satması,
- bilerek ticari amaçla satın alması suçtur.
Ceza:
📌 3 yıldan 6 yıla kadar hapis
📌 20.000 güne kadar adli para cezası
Eğer ürünün ayrıca kaçak olarak yurda sokulduğu anlaşılırsa, bu durumda 3/18 değil, artırım hükmü içeren 3/10 devreye girer.
Yani ceza daha da ağırlaşabilir.
⚖️ Teşebbüs Bile Tamamlanmış Gibi Cezalandırılır
5607 SK da birçok suç için özel kural vardır:
suç teşebbüste kalsa bile tam işlenmiş gibi ceza verilir.
⚖️ Değer Azsa Ceza Düşebilir mi?
Evet. Kanun:
- eşya değeri hafifse → indirim
- pek hafifse → daha fazla indirim
imkânı tanır. Bu nedenle değer tespiti hayati önemdedir.
⚖️ Hapis + Para Cezası Birlikte
Mahkemeler çoğu zaman:
✔️ hem hapis
✔️ hem para
cezasına birlikte hükmeder. Sadece biri uygulanmaz.
⚖️ Şirketler İçin Ek Risk
Fiil işletme faaliyeti içinde ise tüzel kişi hakkında güvenlik tedbirleri gündeme gelebilir. Ruhsat ve ticari devamlılık tehlikeye girebilir.
📌 Sonuç
Özellikle tütün ve alkol dosyalarında ceza miktarları oldukça yüksektir.
Ancak her yakalama otomatik mahkûmiyet anlamına gelmez.
Kast, delil zinciri, bilirkişi yöntemi ve ticari olağanlık çoğu dosyada sonucu değiştirebilir.
5607 SK’ da düzenlenen Kaçakçılık suçu, sanık açısından ağır mağduriyetler doğurabilir, haksız yere daha fazla ceza tehdidi oluşturabilir. Bu nedenle savunma süreci detaylı olay analizi, delil incelemesi ve yargı kararlarının dikkate alındığı profesyonel bir yaklaşım gerektirir.
Ceza hukuku alanında avukat desteği almak isterseniz bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Yazan Av. Koray GÖKOĞLU (Ostim Avukat)